गेल्या काही काळापासून अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प आणि जर्मनीचे चान्सलर फ्रेडरिक मर्झ यांच्यात विविध जागतिक मुद्द्यांवरून खटके उडत आहेत. विशेषतः इराणशी सुरू असलेल्या संघर्षात जर्मनीने घेतलेली भूमिका आणि अमेरिकेच्या रणनीतीवर केलेली टीका ट्रम्प यांना रुचलेली नाही. याचाच परिणाम म्हणून आता अमेरिकेने जर्मनीतून आपले ५,००० सैनिक मागे घेण्याचा निर्णय जाहीर केला आहे.
नेमकं प्रकरण काय? जर्मनीचे चान्सलर फ्रेडरिक मर्झ यांनी अलीकडेच एका विधानात म्हटले होते की, इराणसोबतच्या चर्चेत अमेरिकेचे ‘अपमान’ होत आहे आणि अमेरिकेकडे या युद्धातून बाहेर पडण्यासाठी कोणतीही स्पष्ट योजना नाही. मर्झ यांच्या या विधानामुळे संतापलेल्या ट्रम्प यांनी प्रत्युत्तर देताना म्हटले की, “जर्मनीने स्वतःच्या देशातील समस्यांकडे, विशेषतः ऊर्जा आणि स्थलांतरितांच्या प्रश्नांकडे लक्ष द्यावे.”
लष्करी हालचाली आणि नाटोवर परिणाम: सध्या जर्मनीमध्ये अमेरिकेचे सुमारे ३५,००० सैनिक तैनात आहेत. हा आकडा युरोपातील कोणत्याही देशापेक्षा जास्त आहे. ट्रम्प यांनी आता यातील ५,००० सैनिक कमी करण्याची घोषणा केली आहे. पेंटागॉनच्या मते, हे सैनिक पुढील ६ ते १२ महिन्यांत मायदेशी परततील. ट्रम्प यांच्या या निर्णयामुळे ‘नाटो’ (NATO) या लष्करी संघटनेत मोठी अस्वस्थता निर्माण झाली आहे. ट्रम्प यांचे म्हणणे आहे की, युरोपच्या सुरक्षेचा भार फक्त अमेरिकेनेच का सोसावा? युरोपीय देशांनी स्वतःच्या सुरक्षेसाठी अधिक खर्च करायला हवा.
जागतिक परिणाम: जर्मनी हा अमेरिकेचा महत्त्वाचा मित्रदेश आहे. मात्र, या निर्णयामुळे दोन्ही देशांमधील संबंध आता ऐतिहासिकदृष्ट्या ताणले गेले आहेत. जाणकारांच्या मते, अमेरिकेचे सैनिक मागे गेल्यामुळे या भागातील रशियाचा प्रभाव वाढू शकतो, ज्यामुळे जागतिक सुरक्षेचे समीकरण बदलण्याची शक्यता आहे.